Dưới áp lực do con người gây ra, rất nhiều loài động, thực vật đang biến mất hoặc có nguy cơ tuyệt chủng. Đã quá muộn cho cá thể Tê giác cuối cùng của Việt Nam nhưng chúng ta vẫn còn thời gian để cứu lấy các loài tê giác trên thế giới.

Chung tay bảo vệ tê giác là hoạt động sáng tạo nổi bật của WildAct phối hợp với Trường Lê Duẩn và Quỹ bảo trợ trẻ em thành phố Hà Nội đồng tổ chức dưới sự chỉ đạo của Hội đồng Đội thành phố Hà Nội trong Ngày hội thường niên “Mùa xuân ước mơ tuổi thơ lần thứ VIII. Chung khảo Hội thi chủ nhân đất nước lần thứ VI”, được diễn ra ngày 8/2/2015, tại Trường Lê Duẩn (306 B – Kim Mã, Quận Ba Đình, Thành phố Hà Nội).

Ngày Hội đã thu hút sự quan tâm của các nhà lãnh đạo, quản lí từ Thành Ủy, Thành Đoàn Hà Nội, Hội Hữu nghị Việt Nam – Tây Ban Nha; các cán bộ quản lí Phòng GD – ĐT và Hội đồng Đội từ 30 Quận, Huyện, Thị xã;  nhiều nhà nghiên cứu giáo dục thiếu niên nhi đồng từ Viện Khoa học Giáo dục Việt nam, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Trường Cao đẳng Múa Việt Nam, Cung Thiếu Nhi Hà Nội, Quỹ bảo trợ trẻ em thành phố Hà Nội, tổ chức UDIC,…

Từ 8g30 đến 22g30, trên 850 thầy giáo, cô giáo và học sinh các Trường THCS, Trường Tiểu học trên địa bàn thành phố tham gia Ngày Hội với nhiều nội dung hấp dẫn. Chủ đề “tự hào sức trẻ” diễn ra từ 13g30 đến 17g00 gồm 2 nội dung: Chung tay bảo vệ tê giác và  thi nhảy Flash Mob.  Nội dung chung tay bảo vệ tê giác bao gồm 4 hoạt động chính.

Hoạt động 1: Thuyết trình. Thạc sỹ Môi trường học người Thụy Điển – Daniel, đã thuyết trình sôi nổi về Mẹ Thiên Nhiên, người mang đến sự sống và nuôi dưỡng con người. Anh cho rằng: Không có tự nhiên thì cũng không có sự sống trên trái đất. Sự sống của chúng ta trên hành tinh này phụ thuộc vào tự nhiên, và con người cùng với các dạng sống khác là một phần của tự nhiên. Thay vì là con cháu của Mẹ Thiên Nhiên, cùng với sự phát triển của nền văn minh nhân loại, con người lại muốn làm vua chúa, là người cai trị thiên nhiên. Để thỏa mãn lòng tham của xã hội loài người, con người khai thác triệt để nguồn tài nguyên thiên nhiên, và ném trả lại một lượng rác thải tương ứng, kéo theo môi trường bị ô nhiễm và tàn phá với mức độ nghiêm trọng ngày càng tăng cao. Do đó, chúng ta và con em chúng ta đang phải đối mặt với các vấn đề môi trường cực kỳ nghiêm trọng và cấp bách trên phạm vi toàn cầu. Dưới áp lực do con người gây ra, rất nhiều loài động , thực vật đang biến mất hoặc có nguy cơ tuyệt chủng. Nghiên cứu môi trường toàn cầu ước tính sự sụt giảm đa dạng sinh học nhanh hơn gấp 1.000 đến 10.000 lần so với tốc độ phát triển của thiên nhiên, hay so với tốc độ phát triển trước thời kỳ công nghiệp hóa, khi mà con người chưa can thiệp thiên nhiên một cách dữ dội và khốc liệt như bây giờ. Chỉ trong vòng 40 năm, thế giới đã mất đi 50% số lượng thú, chim, bò sát, lưỡng cư và cá.

Đe dọa đa dạng sinh học và môi trường hoang dã là mối quan tâm toàn cầu hiện nay, tuy nhiên thực trạng ở mỗi vùng lại khác nhau. Ví dụ, con tê giác cuối cùng của Việt Nam chết năm 2011. Số lượng Voi hoang dã cũng giảm đáng kể và hiện chỉ còn hơn 100 cá thể. Việc săn bắt và chặt phá rừng trái phép cũng làm giảm số lượng Hổ sống trong tự nhiên và số lượng động vật hoang dã hiện còn tồn tại ở Việt Nam ước tính ít hơn 50 cá thể.

Tê giác giữ vai trò quan trọng trong hệ sinh thái. Là động vật ăn cỏ nên tê giác giúp tăng cường đa dạng sinh học đồng cỏ và thảo nguyên bằng cách ăn một cách có chọn lọc một số loại thực vật, điều này hình thành nên thảm thực vật quan trọng cho môi trường nơi chúng sinh sống. Ước đoán vào năm 2020, loài tê giác sẽ chính thức tuyệt chủng. Điều đó có nghĩa là, loài động vật đã tồn tại 50 triệu năm trong tự nhiên có thể sẽ biến mất vĩnh viễn chỉ trong 1 thế hệ loài người. Điều này đã xảy ra ở Việt Nam, nó hoàn toàn có thể lặp lại ở châu Phi trong thời gian tới.

Hoạt động 2: Đố vui. Sau bài thuyết trình là hoạt động đố vui và trả lời có thưởng. Nhiều câu hỏi hóc búa tưởng chừng không ai trả lời được , vậy mà đã có rất nhiều cánh tay giơ lên, nhiều bước chân rầm rập chạy lên khán đài tranh tài hung biện và nhận quà tặng (đó là những chiếc đeo chìa khóa hình Tê giác, những chú tê giác bóng bay ngộ nghĩnh được thổi, được chế tác từ đôi tay khoéo léo của chú hề). Vấn đề được đặt ra là:

 + Tại sao con người lại nhẫn tâm giết chết hàng loạt những động vật xinh đẹp đã tồn tại trên hành tinh này còn lâu hơn cả loài người chỉ để lấy một vài chiếc sừng nặng chưa tới vài cân?

-        Vì có một số lượng không nhỏ người ta nghĩ rằng sừng Tê giác có tác dụng chữa lành bệnh và tăng cường sức khỏe cho họ.

-        Vì một vài người mua sừng tê giác chỉ để chứng minh đẳng cấp của họ. Nhưng một mảnh sừng tê giác không phải là biểu tượng của địa vị xã hội hay sự giàu sang. Nó chỉ cho thấy hành động giết hại vô nhân tính, dã man và sự chịu đựng đầy đau đớn của Tê giác. Những đối tượng mua bán các sản phẩm làm từ sừng Tê giác cần phải chịu trách nhiệm vì đã hủy hoại vẻ đẹp tự nhiên của hành tinh này.

               + Bạn hiểu thế nào về giá trị sử dụng của sừng tê giác?

-        Sừng tê giác được cấu tạo từ các chất giống hệt như trong móng tay, móng chân và tóc của con người, do đó nếu ai đó nghĩ chất này có thể giúp họ cường tráng, sung sức hơn, họ có thể ăn móng tay của chính mình, cách này tiết kiệm chi phí rất nhiều và cũng rất dễ dàng, thuận tiện,… đúng kh…ô..ng? (tất cả cười ồ, nhiều tiếng la hét rộn rã,…).

+ Để chấm dứt nạn săn bắt tê giác ở châu Phi, bạn cần làm gì?

-        Hiện nay, môi trường toàn cầu đang bị hủy hoại, Tê giác bị thảm sát và nhiều người dân nghèo bị giết hại, bao gồm cả kiểm lâm và đối tượng săn bắt, trong khi khoản tiền khổng lồ thu được lại rơi vào tay mạng lưới tội phạm có quy mô tầm cỡ quốc tế. Đây là kết cục bi thảm của nạn khai thác vô ý thức thiên nhiên trong xã hội hiện đại,.. Chúng ta cần hành động, cần chung tay bảo vệ Tê giác, buộc phải chấm dứt nhu cầu sở hữu sừng tê giác.

-        Hiện nay, tại Việt Nam, thay vì trở thành đại sứ cho công cuộc bảo vệ thế giới hoang dã, các nhà chuyên môn trong lĩnh vực chữa bệnh bằng biện pháp dân gian đã tuyên bố sẽ không sử dụng sản phẩm từ động vật hoang dã đang bị đe dọa cho bệnh nhân của mình.

-        Hãy dừng lại việc mua, bán và sử dụng các sản phẩm làm từ sừng Tê giác.

-        Động vật không thể cất tiếng bảo vệ sự sống còn của chúng, do đó chúng ta phải tập hợp nhau lại cùng lên tiếng.

-        Mẹ Thiên Nhiên chính là mái ấm của chúng ta, và chúng ta cần phải bảo vệ.

-        Khi thiên nhiên và động vật hoang dã không còn thì cuộc sống con người có thể không còn nữa. Hãy vì thế giới thân thiện của chúng ta. Không giết Tê giác (Nhạc sỹ Nguyễn mạnh Hùng chia sẻ).

-        Tuyên truyền sâu sắc nhằm thúc đẩy quá trình thực thi pháp luật, đấu tranh với nạn buôn bán trái phép sừng tê giác và xoá bỏ những quan niệm sai lầm về việc sử dụng sừng tê giác tại Việt Nam.

-        Cần phải triển khai các hoạt động nâng cao nhận thức cho cộng đồng nhằm xoá bỏ các quan niệm sai lầm và những lời đồn thổi vô căn cứ về tác dụng chữa bệnh của sừng tê giác.

Hoạt động 3: Trò chơi. Có 3 trò chơi được triển khai, đó là trò chơi tập thể “Giải cứu tê giác” do 2 đội chơi, mỗi đội 10 người bị bịt mắt, dưới sự điều khiển của đội trưởng các đội viên vượt qua chướng ngại vật để giải cứu Tê giác. Đội nào xử lí thông minh hơn, nhanh hơn thì sẽ thắng cuộc. Trò chơi “Tô màu mặt nạ tê giác” để đeo.  Trò chơi “Viết lời chúc mừng năm mới và Tê giác”, mỗi người tham gia viết lời chúc năm mới và lời chúc dành cho tê giác rồi tự gắn lên cây điều ước. Những chiếc mặt nạ đẹp nhất, những lời chúc ý nghĩa nhất, hay nhất sẽ được tặng quà.

Hoạt động 4: Lấy chữ kí và chụp ảnh:  Lấy chữ kí của đại biểu, giáo viên và học sinh vào quyển sổ (hoạt động liên quan đến chiến dịch bảo vệ tê giác toàn cầu, tất cả chữ ký của mọi người trong sổ sẽ được giữ lại và trình lên tổng thống Obama của Mỹ vào ngày 22 tháng 9 năm 2015 - ngày tê giác thế giới - để kêu gọi mọi người chung tay bảo vệ Tê giác. Việc thu nhập chữ ký đang được diễn ra trên 20 quốc gia trên thế giới).

Đã quá muộn cho cá thể Tê giác cuối cùng của Việt Nam nhưng chúng ta vẫn còn thời gian để cứu lấy các loài tê giác trên thế giới. Việt Nam luôn sẵn sàng chia sẻ trách nhiệm với thế giới trong việc bảo vệ Tê giác.

--
Media contacts:

WildAct Vietnam: Nguyen Thuc Linh, +84 966 818 264, linh.nguyen@wildact-vn.org

WildAct Vietnam are a new local conservation NGO based in Vietnam, established in 2013. Our works dedicated to raise Vietnamese people awareness on conservation issue by providing information and education program for Vietnamese children. Our website:www.wildact-vn.org

Comment